Zamanda geriye doğru yolculuk yapmanın en kısa yolu tarih okumaktır

 

 

Ay Tengride Kut Bolmış Bilge Kağan kimdir?

“Ay Tengride Kut Bolmış Alp Bilge Kağan ölünce, yerine bir evvelki kağanın küçük kardeşi 821 senesinde kağan olmuştur. Ay Tengride Kut Bolmış Bilge Kağan (Ay Tanrısında Saadet Bulmuş Bilge Kağan)’ın bir diğer ismi de Hasar Tegin’dir.

Hasar Tegin başa geçince, Çinliler’le evlilik yoluyla akrabalık kurmak istemiştir. Daha önceleri de gördüğümüz gibi, Çinli prenseslerle evlenerek bir akrabalık bağı tesis edilmesinin her iki toplum için büyük yararlar sağladığı açıktır.

Çinliler açısından, bir defa, Türkler’in Çin sınırına gelip buraları yağma etmeleri az çok önlenmiş ve bunun yanı sıra, Çin’in zayıf dönemlerinde kendilerine bilhassa askeri bakımdan yardım edilmiştir. Türkler açısından ise, bu akrabalık tesisi ile aradaki ticaret daha artmış ve ekonomik bakımdan Türkler güçlü duruma gelmişlerdir.

Zaman zaman Türkler’in bu istekleri Çinliler tarafından çeşitli sebepler gösterilerek geri çevrilmiştir. İşte Hasar Tegin’in de bu isteği masrafların çok olacağı gerekçesiyle Çinliler tarafından önce kabul edilmemiş fakat daha sonra kabul görmüştür.

Çin İmparatoru küçük kız kardeşi T’ai-ho Konçuy’u Hasar Tegin’le evlendirmiştir. Bu evlilik merasiminin nasıl yapıldığı Çin kaynağında çok geniş bir şekilde anlatılmıştır.”

(Prof. Özkan İzgi, Çin Elçisi Wang Yen-Te’nin Uygur Seyahatnamesi, S.24)