Zamanda geriye doğru yolculuk yapmanın en kısa yolu tarih okumaktır

 

 

Wang Yen-te Uygur “sanayi(!) bölgesi”nde

Çinli elçi Wang Yen-te Uygur kağanı Arslan Han’ın karargahında... “Tekrar (ertesi gün) sabahleyin tapınağı Ying-yün T’ai-ning’i gezip seyrettik. (bu tapınak) Chen-kuan (devrinin) dördüncü yılında inşa edilmişti. Pei-t’ing (Beşbalık)’in kuzeyindeki dağlarda Kang-sha (amonyak) imal ediliyordu.

Dağın içinden sık sık duman yükseliyordu. Fakat hiç sis yoktu. Bundan başka, ışık ve alevler, meşalenin yansıması gibi idi. Kuşlar ve farelerin hepsi kırmızı (renkli) görünüyordu.

Bu Kang-sha (amonyak) ile ilgili kimseler ayakkabı giyerlerdi. (Ayakkabılarının) tabanında tahta vardı. Eğer (ayakkabının) tabanı deriden olsaydı, onlar kavrulurdu.

Dağın eteğinde mavi çamur üreten bir mağara vardı. (Çamur) mağaranın dışına çıktığı zaman, derhal sha-shıh (kumtaşı)na dönüşürdü. Yerliler buru deri dabağlamak için kullanırlardı.”

(Prof. Özkan İzgi, Çin Elçisi Wang Yen-Te’nin Uygur Seyahatnamesi, S.66)