|
|
|
|
Kırgızlar
da bez bağlar “Kırgızistan’ın
başkenti Bişkek’ten Issıg Göl’e hareket ettiğimizde, yol boyunca
mihmandarlarımıza sorular yönelttik. Birkaç yerleşim merkezini geçtikten
sonra, Kırgızlar’ın Mazar adını verdikleri yerde durduk. Kadın
erkek, Türk Rus herkes burada durmakta; ağaca bez bağladıktan sonra, hemen
yanındaki ‘bulag’dan su içilmekte... Niçin
bez bağlandığını, neçen sudan içildiğini sorduğumuzda: ‘Dilek
dilenir, dileğin kabul edilmesi için sudan içilir’ gibi cevaplar aldık. Gerçekten
burada efsane olabilecek husus, bez parçalarının ağaca bağlanması ve sudan
içilmesiydi. Onun dışında hiçbir şey yoktu. Hatta,
burada mezar filan da yoktu. Ancak burada ‘su’ ve ‘ağaç kültü’nün
önemli olduğunu belirtmemiz gerekir. Türk
destanlarında, Dede korkut hikayelerinde, pek çok masal ve efsanede ortak olan
‘ağaç kültü’ eski Türk inancı Şamanizm’de de görülmekte olup, bugün
Hıristiyan olan Yakut Türkleri’nde, çocuğu olmayan Yakut kadını,
mukaddes saydıkları ağacın dibinde ak-boz atın derisi üzerinde secde edip
dua etmektedir. (Issık Göl ve Çevresinde Tespit Edilen Efsanelerin Anadolu Efsaneleriyle Mukayesesi, Yrd.Doç.Dr. Ali Berat Alptekin, İpek Yolu Uluslararası Halk Edebiyatı Sempozyumu Bildirileri)
|