|
|
|
|
Kıpçaklar
mezarların üzerine insan heykelleri yapardı...
“1250’li yıllarda Kıpçaklar
arasında yaşayan meşhur Flaman gezgini Rubruck Kıpçaklar’ın ölü gömme
adetleri hakkında şunları söylemektedir: Kıpçaklar ölülerin üzerine büyük
bir tepecik yapar ve onun üzerine de bir insan
heykeli dikerler. Heykelin yüzü daima doğuya çevrilir. Zenginler mezarın
üzerine büyük bir piramit yaptırır.Bu bir tür küçük evden ibarettir. Rubruck’un bahsettiği heykellerin
birisi Karaçay’da Zeleçuk Irmağı kıyılarında bulunmuştur. Ayrıca
Rubruck’un gezi yazılarında belirttiği Kıpçaklar’a ait piramit şeklinde,
küçük bir eve benzeyen mezarlar iki açıdan çok önemlidir. Birincisi, Kıpçaklar’a ait bu tür
mezarlar bugün Karaçay-Malkar bölgesinin Ogarı Çegem köyü yakınlarında
hala ayaktadır. İkincisi, piramit şeklinde küçük
bir eve benzeyen aynı tip mezarlar Karaçay’ın Kart Curt köyü yakınlarında,
Kuban Irmağı kıyılarında bulunmaktadır. Bunların önemini artıran bir
husus ise, bu mezarların 14-18.yy.’a ait eski karaçay mezarları olmalarıdır. Doğu batı yönünde uzanan bu
mezarların uzunlukları 3-4 metre, genişlikleri 2-3 metredir. 1967-70 yıllarında
Karaçay-Çerkes Bilimsel Araştırmalar Enstitüsü tarafından da incelenen bu
mezarlar taşla doluydu ve ölüler 1-1,5 metre derinlikte başları batıda,
ayakları doğuda olmak üzere sırtüstü yatıyorlardı. Yüzleri güneye çevrilmişti. Baş
ve ayak uçlarına odun kömürü dökülmüştü. Bazılarının kolları ise
yanlarına uzatılmış şekildeydi. Bu eski Karaçay mezarlarında sırma
işlemeli başlıklar, gümüş, altın düğmeler, gümüş kemerler, yüksükler,
küpeler, yüzükler, makaslar ve simli kumaşlar da bulunmuştu.” (Ufuk Tavkul, Türk Dünyası dergisi,
Kültür Bakanlığı yayını, haziran 1994) |