|
|
Türkler’in kullandığı Çince kumaş adları nelerdir? “İpek, Çin’e ait bir şeydir. Fakat Çinliler’e en
yakın olan kavim de, Türklerdi. Bu sebeple, Türkler’in Çinliler ile yakın
kültür alışverişleri olması normal görülmelidir. Bunun için diğer
kavimlere göre, Türkler’de ipek ile ilgili yerli Türkçe sözler, daha çoktur.
Nitekim B.Laufer, ünlü ‘Sino-İranica adlı eserinde, Türkler’de görülen
yerli Türk sözlerinin, çokluğu üzerinde durmuştu. Fakat elinde yeterli
bilgisi yoktu. Biz burada Türkçe’deki Çince kumaş adlarından da birkaç
örnek vererek, konuyu kapatalım: Çıhansı, çınahsı, çıhşansı :
Nakışlı bir Çin ipeklisi. Çuz : Çince chiu/tse sözünden
gelmiştir, yaldızlı ve kırmızı renkli bir Çin kumaşıydı. Kenzi : Kırmızı, sarı, yeşile çalan
ve birçok renkleri içinde toplayan, bir Çin ipeklisi. Kez : İpekli bir Çin kumaşı. Xulıng : Çin’den getirilen ve
birçok renkleri olan bir kumaş. Lohtay : Üzeri sarı benekli, kırmızı
bir Çin ipeklisi. Mindetü : İpek elbise. Şalaşu : Bir Çin dokuması. Zünküm : (?)
Bunlar bizim bulduklarımız. Bütün sözler de 11. yüzyıl
Türkleri’nden kalmadır. Böyle zengin bir kumaş terminolojisi ile söz
hazinesinin bugüne kadar gelmiş olması, Türkler’in bu gibi ipekli kumaşlara
ne kadar alışmış olduğunu gösterir. Tabii olarak bunların yanında
nak,
naşiç gibi, Kuman Türkleri’nin sözlüklerinde bulunan bazı deyişler de
vardır.” (Bahaeddin Ögel, Türk Kültür Tarihine Giriş, c.5, s.404) |