|
|
Türkler’e yabancı kültürlerden gelen bazı pamuklular
nelerdi? “Kutnı kumaş: Dünkü ve bugünkü Anadolu’da
söylenen bir deyiştir. Bu söz Arapça pamuk manasına gelen, kutnı
sözünden gelmektedir. Avrupa dillerindeki cotton
da bu köke dayanır. Pahta: Farslar’ın pahta sözü Anadolu’da pek yayılmamıştır.
Fakat Çağatay ve Özbek gibi kültür çevrelerinde İran tesirleri, eski Türk
geleneklerini biraz daha geriye doğru itmiştir. Aklık: Bezin diğer bir özelliği de aklıktır. Bu
sebeple Altay Türkleri beyaz beze, ak-pös
diyordu. Çağatay ve Doğu Türkleri ise, hass
sözünden Türkçeleştirme yoluyla ‘beyaz bez’ için, niçin ak kasa demişlerdir.
Kırgız Türkleri’nin akbez için niçinak-kırt dediklerini ise pek anlayamıyoruz.
Aynı Türkler buna, bazen de ak-raht diyorlardı. Bunlara, aksun sözünü de
katabiliriz. Radloff, bu sözlerin köklerini açıklamadan sözlüğüne almıştır. Bulavlı: Yine Kırgızlar uzun lifli pamuklardan
yapılmış pamuklu dokumalara, bulavlı adını
vermişlerdir. Bu söz, Kalmuklar gibi Moğollar’ın batı kesimlerinde de görülmektedir.
Ramstedt, ‘Kalmuk Sözlüğü’ adlı kitabında, bu sözün Tibetçe’den
geldiğini söylemektedir. Fakat Tibet’ta bir pamuk kültürü yoktu. Konuyu
daha fazla uzatmak istemiyoruz. Görülüyor ki bu sahada da Türk kültürünün
birçok meseleleri vardır.” (Bahaeddin Ögel, Türk Kültür Tarihine Giriş, c.5, s.365)
|