|
|
Saç
renkleri ve Türkler... “Renkler, Türk kültüründe çok geniş ve mühim bir yer tutar. Bu sebeple, Türk renklerinin derinliklerine ve ayırmalarına inmek, hem konumuzu uzatır ve hem de bizi amacımızın dışına itmiş olur. Kara
saç, Türklerin başta gelen bir hususiyeti idi.
Nitekim Oğuz Kağan Destanı’nın başında da ‘Saçları kaşları kara
irdiler’ diye söze başlanıyordu. Vaktiyle Dede Korkut kitabının Sayın
Orhan Şaik Gökyay’ın eski yayınından derlediğim, Türkler’in kara saçlarına
ait bazı bölümleri burada vermeyi faydalı görüyoruz. ‘Kargu
gibi kara saçını yoldı’. ‘Kargu
gibi kara saçun uzanur gördüm, uzanuban yüzümü örter gördüm
(S.15).’ ‘Yüzüni kara saç örtmeseyidi, ağam Beğrek deyeyidüm (S.39).’ ‘Kurumsı
kırk tutam kara saçlum (S.76).’ Eski
Türkler’de ‘kumral saç’ için daha çok ‘arsal
saç’ deyişini kullanırlardı. Bu daha çok, kızıla çalar bir saç
çeşididir. Türkçe’deki arslan sözü de, buradan
gelmiştir. Renk benzeştirmesi yoluyla eski Türkler’de bu renge, arsıl,
arsıg da denirdi. Buna çalan at renklerine ise, kongur
adı verilirdi. Anadolu’da da bu renklere, konur, koğur dendiğini görüyoruz.
Türkler’de ‘ağ ve gök saçlar’ için söylenmiş olan sözler, daha çok
manevi anlamda söylenmişti.” (Bahaeddin Ögel, Türk Kültür Tarihine Giriş, c.5, s.277) |