Zamanda geriye doğru yolculuk yapmanın en kısa yolu tarih okumaktır

 

 

Yergeşmek eski Türkçe’de ne anlama geliyordu?

“Sargı sözünün manası da, dolak ve boyunbağı ile yakından ilgilidir. Eski Türkçe’de yergeşmek, 'sarılmak ve dolanmak' manasına geliyordu. Buradan da, sargı ve dolak karşılığı olarak, bir yergençu deyişi çıkmıştı.

Bunlardan başka, eski Türkçe’de ‘sargı ve dolak’ manasına gelen, şulgalık, şulgu sözleri ile, Kırgızlar’daki çooluk sözleri üzerinde de durmak lazımdır. Memlük çağı Mısır Türkleri için yazılmış sözlüklerde geçen şulgalık ve şulgu, yine aynı ağıza ait diğer sözlüklerde ise, çol şeklinde yazılmıştır.

Nitekim Ortaçağ Mısır Türkleri, sargı ve dolağa da bundan dolayı çolmak diyordu. Kuman Türkleri’nde, yine ‘baş örtüsü’ manasına kullanılan çalma sözü de bununla karıştırılmamalıdır.

Nitekim Anadolu’da da yapık sözü, hem baş örtüsü ve hem de sargı ve dolak anlamında kullanılıyordu.”

(Türk Kültür Tarihi’ne Giriş, cilt 5, s.194)