|
|
Kaftan
Türkler’de nasıl kullanılırdı? “Kaftan sözünün aslının Farsça olduğu söylenir. Fakat Ahmed Vefik Paşa’ya göre Farsça haftan sözünün aslı, Türkçe ‘kaptan’dan gelmiştir. Bu mesele, şimdilik karanlıktır. Kaftan,
İran’da giyilen bir nevi, pamuklu bir savaş elbisesi idi. İçine ham ipek
de konulurdu. Asım Efendi’ye göre bu giyim, Türkistan’da kalmakî ve
Anadolu’da da çukal denilen, zırhın karşılığıdır. Kaftan,
Çağatay lehçesinde ise kaptan şeklinde söylenir. Herhalde Ahmed Vefik paşa,
buna bakarak yukarıdaki hükmünü vermişti. Orta Asya lehçelerinde ise bu söz
pek görülmez. Daha çok Anadolu, Kırım ve Karaim Türkleri’nde yaygındır.
Bu söz, Memlûk lehçesinde de, kaptan şeklinde görülür. Bu son kaynaktan kaftanın ince
ve kaba cinslerinin varlığını da öğreniyoruz. Kaftan sözünün Orta Asya
lehçelerinde bulunmamasına rağmen, Kaşgarlı Mahmud’un kaftandan söz açması
da, üzerinde durulacak mühim bir noktadır. Bu
kaynaktan öğrendiğimize göre kaftanın, ‘kolları ve ilikleri’ de vardı.
Ayrıca ‘ol kaftan kurşadı’ örneğinden ise, kaftanın kuşağının
bulunduğunu da öğreniyoruz.” (Bahaeddin
Ögel, Türk Kültür tarihine Giriş, s.5, cilt 5) |