Zamanda geriye doğru yolculuk yapmanın en kısa yolu tarih okumaktır

 

 

Çin Şyunğ-nular’ın “sağ kolunu” kesmek için ne yaptı?

“Herhalde tarihsel nedenlerden dolayı, Han nüfuzu bu bölgeye girdikten sonra dahi, özellikle Vu-sun ve Loğ-lan gibi, Şyunğ-nulara açık bir şekilde meylettiğini gösteren bazı devletler vardı.

Aslında Mete döneminden, Hu-han-ye’nin M.Ö. 53 yılında Han sarayına teslim olmasına kadar, Vu-sun’un batısındaki Parthia’ya (An-şi) kadar olan devletler kural olarak Şyunğ-nulara Han’a oranla daha iyi davranırlardı.

Örneğin Şyunğ-nu elçilerinin her yerden her türlü erzak ve levazım tedarik etmeleri için sadece şan-yü tarafından verilmiş itimatnamelerini taşımaları yeterliydi. Buna karşın, Han elçilerinin büyük bir miktarda ödeme yapmadan ne yiyecek ne de at bulmaları mümkündü.

Han sarayının, Şyunğ-nuların hakim güç kaynakları olan Batı Bölgeleri’ni ellerinden almadan onları yenebilmelerinin imkansız olduğunu anlamaları çok sürmedi. İşte, kesin olarak bu durumun anlaşılması, İmparator Vu’yu, ‘Şyunğ-nuların sağ kolunu kesmek için’, Batı Bölgelerindeki devletlerle ilişki kurmaya yöneltti.”

(Yıng-Shıh Yü, Hsiung-Nu (Şyunğ-Nu), Erken İç Asya Tarihi, s.181)