Zamanda geriye doğru yolculuk yapmanın en kısa yolu tarih okumaktır

Kutlamalar, halk müziği, dans ve oyunlar

“Danslar: Voltaire Basklılar’dan ‘Pireneler’in eteklerinde şarkı söyleyip dans eden şu küçük halk’ diye söz eder. Gerçekten de onlar için dans etmek, şarkı söylemek kadar doğaldır ve her vesileyle –bütün halk danslarında olduğu gibi- grup halinde dans edilir.

Hamiler Bayramı, resmî ve törensel dans, Aurresku ya da Gizan-Dantza (Erkeklerin Dansı) ile başlardı.

Toplumda her grubun kendine has bir dansı vardı: Gazte Dantza Gençlerin Dansı, Etxekandere dantza Ev Kadınlarının Dansı, Mtildantza ve onun Fransa’da değişikliğe uğramış hali Mutziko Gençlerin/Hizmetlilerin Dansı... Bazı danslar, Esku-Dantza/Ellerin Dansı, Bizar-Dantza/Sakal Dansı, Ipurdi-Dantza/Arkanın (kalçanın) Dansı gibi vücudun kullanılan kısımlarına ya da anımsatmak istedikleri kişiliğin özelliğine -veya işlevine- göre adlandırılırlar: Sorgin-Dantze/Cadıların Dansı, Zapatain-Dantza/Kunduracıların-Dansı gibi...

Sokaklarda dans ederek geçen kortejle (Edate Dantza/İçki Dansı ya da Karrika-Dantza/Sokak-Dansı ile birlikte grup gösterilerini de analım: Katadera-Dantza/Sandalye-Dansı, tehlikeli Almute-Dantza/Tahıl Tartma Dansı, Godalet-Dantza ve son olarak yerel bayrak ya da Bask Bayrağı başlar üzerinde döndürülürken, diz çökmüş dansçıların selamıyla başlayıp, komutanın ‘Kat’ vücudunun yatay olarak bir insan boyu kaldırıldığı bir kavga gösterisiyle biten dokunaklı Ezpata-Dantza/Kılıç Dansı.

Danslarla yakından ilintili olan Bask Zıplamaları’nın (Jauzi) adı, gerçek yapıyı gizlemektedir. Aslında bu, yalnızca ayaklarla ve olağanüstü beceriyle yapılan erkeklere özgü bir koreografidir. Yirmi kadar geleneksel figürü vardır. Yerel topluluklar bu konuda birbirleriyle beceri ve zerafet yarıştırırlar.”

(Basklılar, Jacques Allieres)