|
|
|
|
Türk köle Aytâh İslâm devletine egemen oldu! “846-847 yılında hilafeti Mütevekkil üstlendiğinde,
Türkler İslâm devletinin merkezindeki nüfuzlarını tamamen pekiştirmiş ve
aralarından Aytâh çıkıp devletin kilit noktalarını ele geçirmişti. Aytâh,
Halife Mu’tasım tarafından satın alınan bir köleydi. Cesareti ve yiğitliğine binanen Türk soydaşları arasından
sıyrılarak, önce Mu’tasım sonra da Vâsik tarafından yüksek makamlara
getirilmiş ve saltanat yetkilerinin birçoğu ona devredilmiştir. Halife Mu’tasım veya Vâsik olsun, kimin öldürülmesini
istese, bu işlem Aytâh eliyle gerçekleştirilir ve onun elinde hapis
edilirdi. Mütevekkil halife olduğunda, Aytâh aynı mevkii koruyordu; bütün
ordu, Mağaribe (özel askeri birlik), Türkler, mevâlî, posta teşkilatı, teşrifatçılık,
hilafet sarayı... hep ona bağlıydı.” (Saîd Abdülfettâh Âşûr, Araplar ve Türkler Arasında İlk Tanışma, Türk-Arap Münasebetleri, s.306) |