|
|
Mısır’da kurulan Türk hanedanının imparatorluğa etkileri “(Mısır 868 yılında Bağdat tarafından gönderilen Türk memlûkü Ahmed b. Tûlûn zamanında merkezi hükümetten ayrıldı; Ahmed bağımsızlığını kazanmayı ve Suriye’yi egemenliği altına almayı başardı. Tûlûniler’in Mısır’da çökmesini başka bir Türk hanedanının ortaya çıkması takip etti.) Mısır’da bağımsız bir merkezin ortaya çıkışı ve çok kez Suriye’ye hakim oluşu Irak ile Suriye arasında, her ikisine de bağlı olmayan yeni bir bölge meydana getirdi ve Suriye Çölü’nün Arap kabilelerine, Emeviler’in hilafetten düşmesinden sonra kaybettikleri iktidarlarını tekrar elde etmenin çarelerini aramaya imkan hazırladı. Bu kabileler zaman zaman Suriye ve Mezopotamya’da iktidarlarını genişletmek fırsatını bulabiliyorlardı; askeri zaaf yahut karışıklık sıralarında şehirleri ele geçiriyorlar ve 10.yüzyılda Musul ve Halep’te kurulmuş olan Hamdâniler gibi parlak, fakat geçici bedevi hanedanlar kuruyorlardı. Bir müddet sonra halife ancak Irak’ı doğrudan doğruya kontrolü altında tutabiliyordu.” (Uygarlık Tarihinde Araplar, Bernard Lewis, Pegasus Yayınları, s.137) |